مکتب اندیشه
ماهنامهء آرمان
http://php.bamyan.org.au/?attachment_id=2675 >
سایت جدید کانون فرهنگی
Afghan Driving Programm
Your ADS
your ADS
Choose Your Language

Archive for October 11th, 2017

روز جهانی صحت روانی
حامد صابری

دهم اکتوبر روز جهانی صحت روانی است.  صحت روانی از دیدگاه سازمان جهانی صحت آنست که  وضعیت رهایشی افراد قسمی باشد که آنها به توانایی های خود آگاه باشند؛ با تشویش های عادی زندگی مقابله کرده بتوانند، به صورت مفید و مؤثر کار کنند و در خدمت به جامعهء خود حصه بگیرند. این سازمان  امیدوار است که با نام گذاری دهم اکتوبر به نام روز صحت روانی، افراد، سازمانها و نهادهایی که در زمینهء صحت و سلامتی کار میکنند راجع به موضوع صحت روانی گفتگو نمایند و دستاوردهای خود را با دیگران به اشتراک بگذارند و اقدامات دیگری را که برای بهبود وضعیت صحت روانی افراد جامعه لازم است بررسی نمایند. “صحت روانی در محل کار” به عنوان موضوع مورد بحث برای سال روان انتخاب شده است. افسردگی و تشویش، مهمترین مشکلات روانی است که بر کارمندان و کارگران تأثیر منفی میگذارد و انتخاب موضوع “صحت روانی در محل کار” با این هدف صورت گرفته که افراد در محل کار راجع به مشکلات روحی و روانی و تأثیر آنها بر کار، صحبت کنند و آگاهی کسب کنند.
در ایالت ویکتوریا از روز یکشنبه هشت اکتوبر تا شنبه چهارده اکتوبر به نام هفتهء صحت روانی یاد میشود. دولت ویکتوریا این هفته را فرصت خوبی برای افراد و نهادهای ذی ربط می داند تا با برگزاری جلسات و اجرای برنامه های مختلف و دلچسپ، سطح آگاهی جامعه را دربارهء اهمیت موضوع صحت روانی ارتقا بخشند.

یکی از مهمترین امراض روحی روانی، افسردگی است. گفته میشود بیش از سه صد ملیون نفر در جهان به افسردگی مصاب هستند و سنگینی بار این مریضی بر شانه های زنان پنجاه فیصد بیشتر از مردان است. از جمله دلایل اینکه زنان بیش از مردان به افسردگی مصاب هستند میتوان به هورمونهای زنانگی که خاصتاً بعد از ولادت طفل، مادر را به افسردگی مصاب میکند اشاره کرد اما دو علت مهم دیگر را هم میتوان ذکر کرد: 1. فشار روانی بر زنان بیش از مردان است بخاطری جامعه (خاصتاً جوامع سنتی) از زنان توقع میکند نقش سنتی خود را در فامیل و جامعه حفظ نمایند. 2. زنان بیش از مردان در معرض خشونت فامیلی و تعرض جنسی هستند.
تردیدی نیست که تحولات سالها اخیر و وضعیت ناگوار کشور عزیز ما افغانستان، بالاخص بربادرفتن زیر ساخت های صحی و درمانی کشور در طی سالهای تجاوز بیگانگان، جنگ داخلی و سلطهء سیاه طالبان، وضعیت صحی مردم افغانستان را به صورت عموم  با بحران مواجه ساخته و بسیاری از هموطنان ما را به امراض  روحی و روانی دچار نموده است. آمار دقیق و جامع در این زمینه موجود نیست اما یک سروی راجع به وضعیت صحت روانی مردم افغانستان که در سال ۲۰۰۲ صورت گرفت بیان می دارد که دو ثلث نفوس افغانستان به افسردگی  و تشویش مصاب هستند و تقریباً چهل فیصد انها از اختلال تشویش بعد از حادثه (PTSD) رنج می برند . علاوتاً تحقیقات دیگر نشان داده است که وضعیت صحت روانی در زنان افغان نسبت به مردان بسیار آشفته تر می باشد.
وضعیت زندگی و رهایشی هموطنان ما در استرالیا اگرچه نسبت به هموطنان ما در افغانستان و کشورهای همسایه به مراتب بهتر است اما متأسفانه تعداد زیادی از انها کما فی السابق از امراض روحی و روانی رنج می برند. دلایل اصلی این مسأله آنست که هموطنان ما قبل از آمدن به استرالیا مشکلات فراوانی را در افغانستان و کشورهای همسایه تجربه کرده اند و بسیاری از آنها با کشتی های شکسته و ریخته دریاهای طوفانی را پشت سر گذاشتند و حتی بعد از رسیدن به استرالیا مدت طولانی در کمپ های مهاجرین سپری کردند  و بعد از آزاد شدن از کمپ، وضعیت نامعلوم ویزا و دوری از خانواده های شان، بر نگرانی ها و تشویش های شان افزوده و روح و روان شان بیش از پیش آزرده شده است.
آن عده از هموطنان ما که از راه قانونی و با ویزاهای معتبر به استرالیا آمدند، اگرچه نگرانی های اقامت طولانی در کمپ های مهاجرتی استرالیا و یا بی سرنوشتی ویزاهای موقت را تجربه نکردند اما بسیاری از آنها نیز بخاطر مشکلات مربوط به توطن و آغاز زندگی جدید در یک کشور بیگانه دچار مشکلات روحی و روانی شده اند. این هموطنان ما هرچند بعد از گذشت چند سال از ورود به استرالیا، اغلب به زندگی در استرالیا کم و بیش عادت میکنند اما بار غم ها و مشکلاتی که به حوادث سالهای قبل بر میگردد و همچنین نگرانی راجع به فامیل و اقارب شان که هنوز در افغانستان و یا کشورهای همسایه در وضعیت آشفته زندگی میکنند  بر شانه های شان سنگینی میکند و نه تنها صحت روحی و روانی شان را متأثر می سازد بلکه سبب علایم و اعراض فزیکی مانند دردهای مزمن نیز میشود که در اصطلاح طب، تجسیم (somatisation) نامیده میشود.
آن عده از هموطنان مقیم استرالیا که به مشکلات روحی و روانی مصاب هستند به صورت بالقوه میتوانند از  نظام خدمات درمانی استرالیا که یکی از ممالک جهان اول به شمار می رود بهره مند شوند. این خدمات شامل حمایت مددکاران اجتماعی، جلسات مشاورهء روانی، مشوره های روان شناسی و بررسی و تداوی امراض عقلی عصبی توسط داکتران متخصص است که مصارف ان اغلب توسط دفتر مدیکر پرداخت میشود. علاوتاً در هریک از شهرهای کلان استرالیا سازمان هایی وجود دارند که در رسیدگی به مشکلات روحی و روانی پناهجویان و پناهندگان تخصص و دانش کافی دارند و خدمات شان اغلب مجانی است. مع الاسف شواهد و قرائن نشان میدهد که بسیاری از هموطنان ما بخاطر مشکلات فرهنگی و زبانی قادر به بهره گیری از این خدمات نیستند. به عنوان مثال هموطنان ما به صورت عموم درک متفاوتی از مشکلات روحی و روانی دارند و اغلب راجع به اهمیت فراگیری ستراتیژی هایی که به افراد کمک میکند با این مشکلات مقابله کنند آگاهی کافی ندارند. بسیاری از آنها خاصتاً خانم ها به زبان انگلیسی بلدیت ندارند و بسیاری از  ترجمان های دری، قادر به ترجمهء درست مطالب جلسات مشاوره و روان شناسی نیستند و چه بسا اصل رازداری را مراعات ننموده و اسرار بیماران را به صورت محرمانه نزد خود نگهداری نمی کنند. همچنان پیش داوری های منفی دربارهء امراض روحی و روانی از موانع عمدهء مراجعهء این بیماران به مراکز خدمات صحی است.
هفتهء بهداشت روانی فرصت خوبی برای ما محسوب میشود تا باب گفتگوی سازنده و هدفمند راجع به این مشکلات باز نماییم و کوشش کنیم سطح آگاهی جامعه دربارهء مشکلات روحی و روانی و طریقهء برخورد با این مشکلات را ارتقا بدهیم. اگرچه ما شاید نتوانیم عوامل فراوانی را که باعث ایجاد و تداوم امراض روحی در هموطنان مان میشود به صورت ریشه ای از بین ببریم، اما حداقل می توانیم درک، آگاهی و توان مردم را برای مقابله با مشکلات روحی و روانی  افزون ساخته و جامعهء سالم تر و شادتر را به انتظار بنشینیم.

hamedsaberiau@hotmail.com